Czy jesteś uprzywilejowany?

Zatrzymaj się na moment zanim odpowiesz. To pytanie jest wbrew pozorom bardzo podchwytliwe.  Z dość prostego powodu: ludzie zwykle nie są świadomi swojego uprzywilejowania. Nic dziwnego! W socjologii uprzywilejowanie definiujemy jako specjalne prawo lub przewaga dostępne wyłącznie pewnej osobie lub grupie osób. A przewagi i specjalne prawa mają to do siebie, że dostrzegasz je głównie wtedy, gdy z jakiegoś powodu ich nie masz, albo jeśli właśnie je zyskałeś.

Jeśli przez całe życie było Ci w jakimś zakresie łatwiej, to zwykle nawet tego nie dostrzeżesz. Jeśli dostrzeżesz, prawdopodobnie przypiszesz to swoim pozytywnym cechom – pracowitości, inteligencji, sympatyczności. W końcu każdy lubi o sobie dobrze myśleć.

Przywilej często kojarzy się z ultrabogatymi popijającymi drinki przy basenie. W rzeczywistości to cała skala…

Tymczasem większość z nas jest mniej lub bardziej uprzywilejowana. Warto zdać sobie z tego sprawę, gdyż daje to naprawdę wiele korzyści:

a) Możemy czysto, po ludzku to docenić. Tak, jestem uprzywilejowany, raczej tego nie zmienię, ale mogę przynajmniej to docenić.

b) Możemy trafniej oceniać swoje i innych wyniki w tych obszarach, w których jesteśmy uprzywilejowani. W końcu racjonalnym jest słuchanie ludzi bardziej kompetentnych od siebie w danej dziedzinie, prawda? Świadomość własnego uprzywilejowania ułatwia nam trafniejszą ocenę swoich i cudzych kompetencji.

c) Możemy wyzbyć się aroganckich postaw względem innych ludzi, których gorsze wyniki są konsekwencją ich braku uprzywilejowania, a nie mniejszych starań czy potencjału. Zachowanie arogancji wobec osób równie lub bardziej uprzywilejowanych jest opcjonalne ;)



Przerwa na reklamę ;)


Chcesz popracować nad swoją pewnością siebie? Kurs autocoachingowy VOD Pewność Siebie w Praktyce zapewni Ci materiał do efektywnej pracy nad sobą w tym zakresie. 33 lekcje wideo o łącznej długości ponad 250 minut. 100% konkretnych, gotowych do zastosowania narzędzi.


Wracamy do artykułu :)



Jak ocenić swoje uprzywilejowanie? Na zachodzie dużą popularność zdobywa ostatnio ćwiczenie zwane „spacerem przywilejów”, w którym uczestnicy stają w szeregu, po czym – gdy usłyszą określone pytanie – zostają w miejscu albo wykonują krok w przód/tył.  Chciałem Ci zaproponować pewną wersję tego ćwiczenia – zamiast wykonywać kroki, będziesz po prostu sumować punkty (jeśli dane pytanie Cię nie dotyczy, daj sobie za nie 0 punktów). Poniższe pytania opierają się w większości na pytaniach ze spaceru przywilejów, ale zaadoptowałem część z nich do naszych warunków. Jeśli pytanie jest niejasne, wybierz interpretację, która wydaje Ci się najsensowniejsza. Zaczynasz od 0 punktów, z każdym punktem dodajesz lub odejmujesz jeden punkt.

1. Jeśli Twój rodzic lub rodzice pracowali nocami i weekendami by utrzymać Twoją rodzinę -1

2. Jeśli zdarza Ci się obawiać napaści seksualnej lub molestowania seksualnego –1

3. Jeśli możesz publicznie okazywać swoje uczucia dla partnera romantycznego bez obaw przed wykpieniem czy przemocą +1

4. Jeśli zostałeś kiedykolwiek zdiagnozowany jako osoba z chorobą/zaburzeniem psychologicznym lub psychologiczną albo fizyczną niepełnosprawnością -1

5. Jeśli głównym językiem mówionym w Twoim domu gdy dorastałeś był polski lub angielski +1

6. Jeśli pochodzisz ze wspierającej rodziny +1

7. Jeśli próbowałeś kiedyś zmienić sposób w jaki mówisz lub swoje manieryzmy aby zyskać większa wiarygodność i szacunek -1

8. Jeśli możesz pojechać gdziekolwiek gdzie chcesz w swoim kraju i łatwo kupić kosmetyki pasujące do naturalnych kolorów i cech Twojej skóry i włosów +1

9. Jeśli wstydziłeś się swoich ubrań lub domu gdy dorastałeś -1

10. Jeśli możesz popełniać błędy, a ludzie nie będą przypisywać Twojego zachowania do wad Twojej rasy lub płci +1

11. Jeśli możesz legalnie poślubić osobę, którą kochasz, niezależnie od miejsca zamieszkania +1

12. Jeśli urodziłeś się w Polsce lub w krajach pierwszego świata (USA, Kanada, Europa Zachodnia, Australia) +1

13. Jeśli Ty albo Twoi rodzice przeszli kiedyś rozwód –1

14. Jeśli czułeś, że dorastając masz odpowiedni dostęp do zdrowej żywności +1

15. Jeśli jesteś dość pewny, że przy aplikacji do pracy decydowałyby Twoje zdolności i kwalifikacje +1

16. Jeśli bez wahania zadzwoniłbyś po policję w problematycznej sytuacji +1

17. Jeśli możesz wybrać się do lekarza ilekroć masz taką potrzebę +1

18. Jeśli czujesz się komfortowo wyrażając otwarcie swoje emocje +1

19. Jeśli kiedykolwiek byłeś jedyną osobą swojej rasy/płci/statusu społeczno-ekonomicznego/orientacji płciowej w klasie szkolnej lub uniwersyteckiej albo w zespole w pracy, –1

20. Jeśli zapożyczałeś się aby móc się uczyć –1

21. Jeśli święta i wolne dni, ferie, wakacje są rozłożone tak, w tym czasie odbywały się święta religijne, które obchodzisz, +1

22. Jeśli pracowałeś w liceum i/lub na studiach –1

23. Jeśli czujesz się bezpiecznie wracając samemu do domu w nocy +1

24. Jeśli podróżowałeś kiedyś poza krajem +1

25. Jeśli kiedykolwiek czułeś, że osoby Twojej rasy, orientacji seksualnej, płci lub z Twoją niepełnosprawnością NIE SĄ wystarczająco trafnie lub często reprezentowane w mediach, –1

26. Jeśli czujesz się pewny, że Twoi rodzice mogliby Cię wspierać finansowo gdybyś znalazł się w trudnej sytuacji finansowej, +1

27. Jeśli kiedykolwiek byłeś prześladowany lub wyśmiewany w związku z czymś, czego nie możesz zmienić (wiek, rasa, grupa etniczna, orientacja seksualna, płeć, niepełnosprawność, itp.) –1

28. Jeśli gdy dorastałeś w Twoim domu było ponad 50 książek +1

29. Jeśli w szkole podstawowej uczyłeś się o kulturze i historii swoich przodków +1

30. Jeśli któryś lub oboje z Twoich rodziców lub opiekunów uczęszczało na studia +1

31. Jeśli kiedykolwiek dorastając wyjechałeś z rodziną na wakacje +1

32. Jeśli możesz kupić nowe ubrania lub iść zjeść na mieście kiedy chcesz +1

33. Jeśli kiedykolwiek zaproponowano Ci pracę dzięki kontaktom z przyjacielem lub członkiem rodziny +1

34. Jeśli jeden lub oboje z Twoich rodziców został kiedykolwiek zwolniony lub pozostawał na bezrobociu nie ze swojego wyboru –1

35. Jeśli kiedykolwiek czułeś się źle ze wzgledu na żart albo stwierdzenie, które usłyszałeś odnośnie swojej rasy, grupy etnicznej, płci, niepełnosprawności, wyglądu albo orientacji seksualnej, ale nie czułeś się na tyle bezpiecznie by zareagować w tej sytuacji –1

36. Jeśli Twoi rodzice lub rodzina zachęcali Cię do ukończenia studiów +1

37. Jeśli były takie sytuacje w Twoim życiu, że musiałeś zrezygnować z posiłku, bo w domu nie było jedzenia ani nie było Cię stać na jego zakup –1

38. Jeśli dorastałeś w mieście +1

39. Jeśli nie masz w swoim domu dostępu do internetu -1

40. Jeśli kiedykolwiek czułeś, że ominął Cię znaczący awans ze względu na Twoją płeć, rasę, grupę etniczną, orientację seksualną, niepełnosprawność, itp. -1

41. Jeśli Twoja rodzina kiedykolwiek odziedziczyła pieniądze lub nieruchomości +1

42. Jeśli zostałeś kiedyś zatrzymany i przesłuchiwany przez policję lub straż miejską, gdyż „wyglądasz podejrzanie” –1


Minimalny wynik to  -16 ; maksymalny to +26

Mój, jeśli Cię to interesuje, to +22. Bardzo wysoko, ale przynajmniej mam tego świadomość. Znam niestety liczne osoby z „maxem”, które zupełnie nie są świadome swojego wyniku.

A jaki jest Twój?

To jak? Czy jesteś uprzywilejowany?



Zostań Patronem/Patronką tego bloga!

Jeśli materiały na tym blogu są dla Ciebie wartościowe, rozważ wsparcie go w ramach Patronite. 

Więcej na ten temat znajdziesz TUTAJ.

 

Podziel się tym tekstem ze znajomymi:
Następny wpis
Poprzedni wpis